داعش نه؛ بمب‌های بشکه‌ای بزرگترين تهدید عليه مردم سوریه هستند

ترجمه‌ی مقاله‌ رئیس سازمان جهانی دیدبان حقوق بشر،«کنت راث»، در روزنامه نیویورک تایمز

از آنجا که دولت خودخوانده‌ی اسلامی، یا داعش، مبادرت به انجام اعدام‌های وحشیانه‌ی فیلم‌برداری شده می‌کند، ممکن است اینطور به نظر آید که آن‌ها بزرگ‌ترین تهدید علیه مردم سوریه هستند. اما در حقیقت این افتخار شرم‌آور را باید به بمب‌های بشکه‌ای داد که توسط ارتش رئیس جمهورِ سوریه، بشار اسد ریخته می‌شوند و دولت اسلامی ما را از این واقعیت مرگ‌بار منحرف کرده است.


بمب‌های بشکه‌ای جزو سلاح‌های متعارف طبقه‌بندی نمی‌شوند؛ در واقع آنها بشکه‌های نفت یا مشابه هستند که با مواد منفجره و ضایعات فلزی پر شده‌اند و توسط هلیکوپترها، دور از تیررس تیربارهای ضدهوائی بدون هیچ هدف خاصی ریخته می‌شوند و عموما با انفجاری مهیب به زمین برخورد می‌کنند و ترکش‌های مرگباری را به محدوده وسیعی پراکنده می‌سازند. محله را نابود می‌کنند، کل ساختمان را منهدم می‌سازند و محدوده وسیعی از مرگ و خرابی به جا می‌گذارند.
ارتش سوریه در روز گاه تا ده‌ها عدد از این بشکه‌ها را روی مناطق تحت کنترل مخالفین در حلب، ادلب، درعا و دیگر شهر‌ها و شهرک‌ها می‌ریزد. این بمب‌ها بازارها، مدارس، بیمارستان‌ها و تعداد بی‌شماری خانه را نابود کرده‌اند. سوری‌ها برای من از وحشت عمیق آن ۳۰ ثانیه‌ای حرف زدند که از لحظه‌ی پرتاب بمب بشکه‌ای از هلی‌کوپتری که بالای سرشان در حال حرکت است زمان می‌برد تا به زمین برخورد کند؛ در حالی که تا آخرین لحظات هم نمی‌دانند دقیقاً به کجا خواهد خورد.
از همان آغاز جنگ دولت اسد سیاست کشتارآمیزی را علیه مردمی در پیش گرفته‌است که تصادفاً درمناطق تحت کنترل مخالفین مسلح زندگی می‌کنند. هدف آشکار این کارکشتن و ترساندن مردم عادی (و بعلاوه نابودی سازه‌های شهری) است تا مردم را مجبور به ترک مناطق مخالفین کند و پیغام هشدار را برای هر کسی که محله‌اش تحت کنترل گروه‌های مسلح است بفرستد. آقای اسد بر این اساس استراتژی «جنگ تمام عیار» را دنبال می‌کند که توسط کنوانسيون ژنو و قوانین جنگ به طور کامل ممنوع و جنایات‌کارانه خوانده شده‌ است.
بمب‌های بشکه‌ای به‌غیر از کشتن مردم عادی، نقش بسزایی در خروج اجباری سوری‌ها از کشورشان دارند. در اغلب جنگ‌ها مردم عادی می‌توانند با دور شدن از خط مقدم پناه‌گاه امنی پیدا کنند. اما استفاده بی حد و اندازه اسد از بمب‌های بشکه‌ای در عمق مناطقی که در دست مخالفین است به این معنی است که برای بسیاری هیچ جای امنی برای مخفی شدن وجود ندارد. این حقیقت زشت، نقش بزرگی در ترغیب چهار میلیون انسان برای فرار از کشور داشته است.
با تمام این احوالات جامعه بین‌الملل تلاش اندکی برای جلوگیری از بمباران مردم عادی توسط بمب‌های بشکه‌ای آقای اسد کرده است. دو دولتی که بیشترین پتانسیل برای تأثیر بر اسد را دارند و در واقع مهم‌ترین پشتیبانانش، روسیه و ایران، با متوقف کردن او مخالفت کرده‌اند. دولت‌های غربی به خاطر اولویت‌های دیگر، مساله اوکراین در رابطه با روسیه و توافق هسته‌ای در مورد ایران، از افزایش فشار عمومی روی اسد ابا دارند. اتحادیه اروپا به جای این که به ریشه جنگ و مهاجرت بپردازد بیشتر در حال تلاش برای توقف ورود پناهنده‌های سوریه به اروپا است. ایالات متحده و ترکیه برنامه‌ای را اعلام کرده‌اند که نواری ۱۰۰ کیلومتری در شمال سوریه را «منطقه خالی از داعش» اعلام کنند ولی هدف این برنامه مبارزه با نظامیان داعش است نه محافظت از مردم عادی.
در فوریه ۲۰۱۴، شورای امنیت سازمان ملل خواستار «توقف استفاده‌ی کور از سلاح‌ها از جمله حمله‌های موشکی و بمباران‌های هوایی شامل بمبهای بشکه‌ای در مناطق پرجمعیت مسکونی» شده اما کار زیادی در این راستا صورت نگرفته است. حالا دولت‌های غربی در پی آن هستند که قطع‌نامه جدیدی را به شورای امنیت پیشنهاد کنند که بر اساس آن سازمان ملل می‌تواند استفاده از بمب‌های بشکه‌ای را کنترل کند و این به این معناست که اگر واقعاً تحریم‌هایی وضع نشود، استفاده از بمب‌های بشکه‌ای ادامه خواهد داشت. اگر روسیه مداخله شورای امنیت را رد کند دولت‌های غربی باید فشار عمومی بر دمشق را به دلیل استفاده‌ی کور از این سلاح‌ها شروع کنند و بر مسکو و تهران به دلیل پشتیانی از چنین روشی فشار بیاورند.
به دلیل سکوت غرب، افراد بسیار کمی از کشتارهای شگفت‌آوری که ارتش سوریه با این بمب‌های بشکه‌ای انجام می‌دهد اطلاع دارند. حمله‌های گاز کلرِ اسد، هر چقدر هم که وحشتناک باشند، در مقایسه نسبت به تلفاتی که بمب‌های بشکه‌ای گرفته‌اند بخش کوچکی از مجموع کل تلفات انسانی در سوریه را تشکیل می‌دهند اگرچه توجه بسیار بیشتری نسبت به بمب‌های بشکه‌ای جلب کرده‌اند. دولت‌های غربی باید همچنان به جمع کردن شواهد جنایات جنگی سوریه ادامه دهند و اگر روسیه همچنان قضاوت دادگاه جنایات بین‌المللی را برای بررسی اتهامات جنایات جنگی رد کرد، دادگاه جایگزین دیگری باید پیدا شود.
یکی از دلایل نرمش دولت‌های غربی ترس از این نکته است که پایان حملات بمب‌های بشکه‌ای ممکن است موقعیت اسد در موضع قدرت را تضعیف کند و برای همین راه را برای قدرت‌گیری داعش هموار کند. اما مسئله غیر از این است:
بمب‌های بشکه‌ای این‌قدر غیردقیق هستند که ارتش سوریه معمولا از ترس این که نظامیان خودشان را بزند آن‌ها را نزدیک خط مقدم پرت نمی‌کند. این بمب‌ها عمدتا برای نابودی محله‌های مردم عادی مناسب هستند. ساکنان منطقه تحت كنترل مخالفان درحلب به من گفتند این یکی از دلایلی است که که بر خلاف بیشتر جنگ‌ها، بعضی از مردم عادی در کمال تعجب تمایل دارند تا نزدیک‌تر به خط مقدم باشند چون حملات قابل پیش‌بینی نظامیان و تک‌تیراندازها را به بمب‌های بشکه‌ای که مرگ ناگهانی از هوا می‌آورند ترجیح می‌دهند.
از سویی حل نکردن معضل بمب‌های بشکه‌ای به گروه‌های افراطی مثل جبهه النصره و دولت اسلامی نیز کمک میکند اعضای سوری جذب کنند و خودشان را به عنوان قدرت‌مندترین نیروی نظامی برای مقابله با وحشی‌گری‌های دولت اسد نشان ‌دهند.
بسیار اشاره شده‌ است که اوباما از ترس اینکه کشور و مجموعه پر آشوبی که به آن تبدیل شده است را «صاحب» شود، تمایل ندارد تصمیم قاطعی در باره سوریه بگیرد. ولی اگر ایالات متحده فشار را روی سوریه، روسیه و ایران برای توقف استفاده از بمب‌های بشکه‌ای بیشتر کند، این نتیجه را خواهد داشت که از مردم عادی تعداد کمتری کشته، زخمی و آواره‌ شوند و غیر از این مسئولیتی متوجه آمریکا نخواهد کرد.
برخی می‌گویند به جای اینکه فقط یک سلاح نظامی وحشتناک را مورد هدف قرار دهیم، بهترین روش برای توقف بمب‌های بشکه‌ای برقراری صلح است. این هدف قابل تحسینی است ولی آدم‌های کمی باور دارند که به زودی راه حل سیاسی برای بحران سوریه پیدا شود. در همین حین، تقریباً برای تمام سوری‌هایی که با آن‌ها صحبت کرده‌ام توقف بمب‌های بشکه‌ای اسد احتمالاً تنها و ضروری ترین کار برای کاهش رنج آنان در حال حاضر است.
منبع: روزنامه نیویورک تایمز، 5 آگوست 2015، http://goo.gl/c2MR6o
عکس: سرباز ارتش سوریه بمب‌های بشکه‌ای را که قرار است روی حلب پرتاب شوند به دوربین نشان می‌دهد. دسامبر 2014

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s